Title 5. BÖLÜM.pdf ✅

Finansal Okuryazarlıkla İlgili Temel Kavramlar 95 altında farkındalık oluşturma konusunda becerimizi finansal konulara aktarmayı deneyeceğiz. Finansal açıdan doğru karar verebilmek için olayların bize gösteri- len yüzünü değil gerçek tarafını fark edebilmek gerekmektedir. Bu nedenle, bilgi temelli karar verme vazgeçilmez farkındalık araçlarından biri olarak görülmekte- dir. Finansal bilgi eğitimle tamamlanabilirken alınan eğitimi temel alarak geliştiri- len tutum kişiye özgüdür. Öğrenme, edinilen bilginin davranışa yansımasıyla gerçekleşeceğinden, alınan finansal farkındalık eğitiminin davranışlarınıza akta- rılması gerekmektedir. Aksi hâlde konuyu bilirsiniz ancak hayatınıza bir değer katmaz, değer katmadığı için de önemsiz ve unutulmaya yüz tutan bilgiler arasına atılır ve zamanla kaybolur. 2. Finansal Okuryazarlık ve Temel Bileşenleri “Bireylerin finans konularında bilgi temelli kararlar almasını sağlayan ye- terlilik düzeyi” olarak tanımlanan finansal okuryazarlığın amacı (Alkaya ve Yağlı, 2015) tüketicinin finansal ihtiyaçlarını doğru tespit ederek, karşılaştığı riskleri makul derecede değerlendirebilmesini ve olası sorunlarda hak ve sorum- luluklarının bilincinde olmasını sağlamaktır (BDDK, 2014). Kavramı “bireyle- rin ekonomi ile ilgili konularda sahip oldukları bilgi ve finansal konulardaki yetkinlik düzeyleri” olarak tanımlayan OECD (Organisation for Economic Co- operation and Development) finansal literatüre dayanarak üç temel bileşenden bahsetmektedir (OECD, 2005):  Finansal risk ve fırsatlarla ilgili bilgi ve yetenektir.  Finansal meselelerle ilgili nereden yardım alacağını bilmektir.  Finansal refahı artıracak efektif eylemler yapabilme becerisidir. Satın alma, birikim, yatırım, tasarruf ve borçlanma gibi finansal konularda bilgi temelli kararlar alarak finansal durumu yönetebilme becerisi olarak nitelen- dirilen finansal okuryazarlık, sıralanan maddeler eşliğinde “bireyin parasını yöne- tirken bilinçli değerlendirmeler yapabilmesi ve efektif kararlar alabilmesi” olarak da tanımlanmaktadır (Noctor vd., 1992). Bu tanım, literatürde yaygın şekilde kabul görmüştür. Finansal okuryazarlık kavramının kökenine bakıldığında 1970 yılında Melitz’in çalışmasında finans ve para içerikli işlemlerde bağımsız bir şe- kilde hareket edebilmeye yönelik bireysel bir yetenek olarak ele alındığı görül- mektedir. Finansal ögeleri kapsayan sembollere yönelik kuralların iyi anlaşılma- sını ve para kodlarının iyi kavranmasını içeren bu yetenek, piyasayı oluşturan araçların genişlemesiyle daha kapsamlı ve detaylı bilgi ihtiyacı yaratmıştır. ANKUZEF